Pinayagan ng International Criminal Court (ICC) ang 539 indibidwal—karamihan ay mga pamilya ng mga nasawi sa war on drugs—na direktang makilahok sa mga pagdinig sa kasong crimes against humanity laban kay Rodrigo Duterte.
Sa bagong Q&A ng ICC, nilinaw na ang mga biktima ay magkakaroon ng iisang legal na representasyon na pangungunahan nina Joel Butuyan, Gilbert Andres, at Paolina Massidda. Layunin nitong gawing mas organisado at epektibo ang partisipasyon ng mga biktima sa proseso.
Noong Abril 23, kinumpirma ng Pre-Trial Chamber ang tatlong pangunahing sakdal laban kay Duterte, na sumasaklaw sa mga pagpatay mula sa kanyang termino bilang alkalde ng Davao City hanggang sa kanyang pagkapangulo. Isa sa mga kinikilalang biktima sa kaso ay si Kian delos Santos, na naging simbolo ng kontrobersiya ng kampanya kontra droga.
Ayon sa Rome Statute, inaasahang personal na haharap si Duterte sa paglilitis kung ito ay magpapatuloy, alinsunod sa patakaran na dapat naroroon ang akusado sa trial.
Tinawag naman ng Office of the Prosecutor ng ICC ang pagkumpirma ng mga kaso bilang mahalagang hakbang tungo sa pananagutan, habang muling tiniyak na ipagpapatuloy nila ang paghahanap ng hustisya para sa mga biktima ng umano’y extrajudicial killings.
Samantala, pinagtibay na rin ng Appeals Chamber ang hurisdiksyon ng ICC sa kaso, kahit pa umatras ang Pilipinas mula sa Rome Statute noong 2019—isang puntong matagal nang ginagamit ng kampo ni Duterte bilang depensa.
Sa panig ng mga human rights advocates, ikinatuwa ng Amnesty International Philippines ang desisyon. Ayon kay Ritz Lee Santos III, isa itong makasaysayang sandali na nagpapakita na maaaring panagutin sa internasyonal na antas ang malawakan at sistematikong pagpatay bilang krimen laban sa sangkatauhan. Dagdag niya, ipinapakita rin ng kaso ang lawak ng karahasan at ang umano’y kakulangan ng lokal na mekanismo upang magbigay ng hustisya.
